Tại sao ái kỷ đá bạn.
Nhiều người thắc mắc: “Tại sao ái kỷ đá bạn dù từng nói yêu thương nồng nhiệt?” Từ góc độ tâm lý học, câu trả lời không chỉ nằm ở hiện tại, mà còn bắt nguồn từ méo mó nhận thức hình thành trong gia đình nguyên sinh. Khi còn nhỏ, họ đã quan sát và vô thức sao chép cách cha mẹ cư xử, để rồi mang nguyên “lăng kính méo mó” ấy áp vào mọi mối quan hệ tình cảm sau này.
Hành vi “đá bạn” đến từ đâu?
Trong tâm lý học, ái kỷ không tự nhiên xuất hiện. Đằng sau là quá khứ thiếu an toàn:
- Có thể họ từng thấy cha bỏ mặc mẹ, không quan tâm, thậm chí bỏ đi.
- Hoặc thấy mẹ chịu đựng trong im lặng, không được yêu thương.
- Thậm chí, sự gắn bó với họ thuở nhỏ chỉ “chập chờn” – khi vui thì có mặt, khi buồn thì biến mất.
- Những trải nghiệm này tạo nên mẫu hình quen thuộc: yêu thương không trọn vẹn, rời đi để giữ quyền lực, bỏ mặc để được chú ý.
Sự méo mó trong nhận thức
Khi trưởng thành, họ mang theo “lăng kính méo mó”:
- Tin rằng tình yêu phải đi kèm sự bỏ rơi.
- Cho rằng việc biến mất rồi quay lại là “bình thường”.
- Xem đối tác chỉ như nguồn cung ứng cảm xúc, chứ không phải một người đồng hành.
Với họ, khi đã quen hành vi “người cha lâu lâu xuất hiện ăn bữa cơm rồi lại đi”, thì họ cũng áp dụng chính mô hình này vào tình yêu.
Tại sao họ đá bạn?
- Họ lặp lại ký ức cũ, tin rằng tình yêu luôn kết thúc bằng sự rời bỏ.
- Họ sợ sự gắn bó lâu dài vì tiềm thức gắn gắn bó = đau khổ.
- Họ giữ quyền kiểm soát bằng cách ra đi trước, tránh bị bỏ rơi như từng chứng kiến.
Nói cách khác, khi ái kỷ đá bạn, đó không phải sự cố tình “chơi xấu”, mà là kịch bản cũ tái hiện từ vô thức.
Góc nhìn cho bạn – người ở lại
- Đừng tự trách mình chưa đủ tốt.
- Hãy hiểu rằng bạn chỉ đang bị cuốn vào một “bản sao” của quá khứ họ.
- Cách duy nhất để thoát ra là: nhận ra sự méo mó ấy không phải của bạn – và chọn bước đi để bảo toàn bản thân.
Thông điệp cuối
Một mối quan hệ được xây trên lăng kính méo mó sẽ khó có hồi đáp lành mạnh. Khi ái kỷ đá bạn, đó là lúc bạn nhìn rõ sự thật: họ không rời đi vì bạn sai, mà vì họ chưa từng học cách yêu thương an toàn. Rời đi chính là “làm luật” cho trái tim mình – chọn bình an, chọn lành mạnh, chọn bản thân.
Xem thêm